Theo truyền thống của Đức
Phật và chư Tổ để lại, hằng
năm sau ba tháng an cư kiết
hạ, chư Tăng, Ni phải tiến
hành buổi lễ Tự Tứ. Ngày
thực hiện lễ này được gọi là
ngày Phật hoan hỷ, v́ tất cả
đệ tử đều đă tu hành tinh
tấn, những khuyết phạm đều
được sám trừ, đạo quả có cơ
thành tựu. Vậy chúng ta hăy
t́m hiểu ư nghĩa, giữ ǵn và
phát huy tinh thần cao đẹp
đó.
Tự Tứ là tiếng Trung Hoa,
được dịch từ tiếng Phạn
Pavarana. Tự: là tự ḿnh, Tứ
:là cho phép, mặc t́nh, c̣n
gọi là Tuỳ ư- tuỳ sự. V́ vậy
Tự tứ có thể chuyển dịch là
thỉnh cầu, thỉnh nguyện.
Buổi lễ Tự tứ được cử hành
mỗi năm một lần tại một đạo
tràng tu tập, vào ngày cuối
cùng của muà an cư, kiết hạ,
Theo hệ Bắc Tông th́ hầu hết
là tổ chức vào ngày rằm háng
bảy, ngày Phật hoan hỷ, ngày
xá tội vong nhân. Theo một
số Tu viện và Thiền viện tại
Việt nam th́ gọi là Thỉnh
nguyện và hằng tháng được
tiến hành hai lần vào hai
ngày sóc vọng, thay cho Bố
tát.
Tại các đạo tràng an cư kiết
hạ, trước buổi Tự tứ, toàn
thể chư Tăng đả tiến hành
lạy sám hối, thường là lạy
Tam thiên hay Vạn Phật, liên
tục trong những ngày cuối hạ,
với mục đích là giải trừ cho
hết nghiệp chướng, để được
hoàn toàn thanh tịnh mà bước
vào buổi lễ Tự tứ cho được
khinh an.
Trong phần nội dung của buổi
lễ Tự tứ là từng vị Tỳ kheo
ra giữa đại chúng, tự thành
khẩn nói lên những lỗi lầm
của ḿnh đă phạm, sau đó v́
không tự nhận thấy hết được
việc làm của ḿnh, nên cần
phải khẫn thiết thỉnh cầu
chư Tôn đức và toàn thể đại
chúng, hoan hỷ chỉ bảo cho
ḿnh biết thêm được những sơ
sót, sai lầm, tội lỗi đă
phạm, để sửa chữa và thành
tâm sám hối. Nếu đạo tràng
nào nhiều quá th́ có thể
chia thành nhiều chúng để
thỉnh nguyện lần lượt với
nhau.
Đây là h́nh thức, tự phê và
tập thể nhận xét, phê b́nh
một cá nhân, cá nhân đó rất
hoan hỷ nhận khuyết điểm tơ
ra hối tiếc và hứa nguyện,
quyết tâm sửa chữa những
điếu sai phạm. Nếu vị nào
thật tâm tu hành, cần cho
bản thân trở thành người
toàn thiện, hầu nhẹ nhàng
tiến bước trên con đường
hướng đến giải thoát, giác
ngộ, th́ cũng nên tranh thủ
thỉnh nguyện và hoan hỷ mà
đón nhận những lời chỉ bảo
của đại chúng, như vậy th́
ta mới có cơ hội biết được
khuyết điểm mà sữa chửa để
mà tiến bộ và chứng tỏ được,
là đă nhờ đại chúng mà bào
ṃn được bản ngả. C̣n nếu ai
không chấp nhận hay khó chịu,
trong việc thỉnh nguyện đại
chúng chỉ bảo, th́ hảy xem
lại việc tu hành chệch
hướng, tội lỗi chất chồng và
bản ngă đang lớn dần của
ḿnh.
Chính nhờ vào những dịp tự
tứ đúng pháp, giúp nhau giử
tṛn giới luật đă thọ, với
đầy đủ sự trang nghiêm và
niềm hoan hỷ như thế nầy,
mỗi cá nhân sẽ thấy, biết rơ
được những lỗi lầm của ḿnh,
chân thành ghi nhận những
chỉ bảo đầy t́nh thương của
chư Tôn Đức mà tự hoàn thiện
lấy bản thân, thanh tịnh
được thân - khẩu - ư. Toàn
đại chúng cũng qua đây mà tự
soi rọi lại ḷng ḿnh để
thanh lọc thân tâm được
trong sạch, giới thể được
vẹn toàn, ai ai cũng đều
được gội rữa bởi những ḍng
suối thanh lương như vậy,
lúc đó toàn thể đại chúng sẽ
hoàn toàn thanh tịnh, đạo
lực sẽ tăng trưởng rất mạnh,
niềm giải thoát, giác ngộ,
và ư nguyện độ sanh đang
tràn vào cho từng vị để có
được đầy đủ năng lực mà tiếp
tục con đường hoằng pháp lợi
sanh. (Bà Thanh Đề cũng đă
nhờ thần lực của mười phương
Tăng trong ngày Tự tứ nầy mà
thoát được cảnh khổ đau nơi
hầm lửa chốn địa ngục).
Được như vậy Đức Phật rất là
hoan hỷ, từng mỗi vị Tỳ kheo
Tự tứ sẽ cảm nhận được niềm
hỷ lạc vô biên đang trào
dâng trong tâm thức.
Thật là một buổi lễ với đầy
đủ ư nghỉa cao đẹp và nhiều
lợi ích. Rất mong những
trưởng tử Như lai luôn thực
hiện đúng pháp, tức là phải
thành khẫn tự phê và thỉnh
nguyện được chỉ lỗi, kính
nhờ đại chúng trang điểm làm
đẹp lại cho ḿnh, sau đó
chân thành sám hối để trở
thành người toàn thiện. Phải
dành nhiều thời gian tiến
hành buổi lễ nầy, để không
khí được thỏa mái mà phấn
khởi lắng nghe và chỉ bảo
cho nhau, hoặc đọc lại những
giới luật đă thọ, để quán
chiếu lại tự tâm, mà chỉnh
sữa cho được tốt, chứ không
thể làm lấy lệ, qua loa, đọc
theo những điều trong Giới
Đàn Tăng đă ghi, một cách
h́nh thức chiếu lệ, không
thể hiện được sự thiết tha
và một sự chuyển hoá nào
trong tâm khảm.
Điều cấm kỵ là đừng biến
ngày Tự tứ, thành ngày chạy
tội, hoặc là phê b́nh, chỉ
trích lẫn nhau, để rồi oán
hận nẩy sinh, phiền năo chất
chồng gây tạo thành nhiều
oan trái khác. Tự thân mang
tội mà ảnh hưởng xấu cũng sẽ
lan rộng, khiến tội lỗi cũng
dẩy đầy theo sự ảnh hưởng
xấu đă được lan rộng đó.
Ngày nay với xu huớng thiên
về tu Phước nhiều hơn, của
hàng Phật tử tại gia, luôn
tận dụng mọi cơ hội tốt để
gieo trồng phước báu, Tự tứ
là ngày Tăng già sạch phiền
năo, ngày Phật hoan hỷ,
khinh an, giải thoát, công
đức vẹn toàn, là mảnh đất
tốt nhất với nhiều phù sa,
nên Phật tử rất muốn phát
tâm gieo trồng, vậy hàng đệ
tử xuất gia là trưởng tử Như
Lai, phải lo hoàn thiện tự
thân, để ruộng phước được
sẳn sàng cho chúng sanh gieo
cấy, cũng như nhắc nhở và
hướng dẫn thêm việc tu Huệ,
hầu xứng đáng với ḷng quy
hướng đó và phước báu được
nhân lên, chứ không thể Tự
tứ để rồi sau đó thọ dụng
của tín thí cúng dường, mỗi
vị về lại trụ xứ mà nếu chưa
được Tự tứ đúng pháp! Th́ sẽ
là một gánh nặng nợ nần trên
vai với tứ sự cúng dường và
nghiệp chướng cũng đeo mang.
Xin hăy sống trọn vẹn và giử
đúng ư nghỉa ngày Tự Tứ.